Την Κοινή Διακήρυξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τον Αναγκαίο Ρόλο του Πολιτισμού και των Μέσων Ενημέρωσης ως θεματοφυλάκων των Ευρωπαϊκών Δημοκρατιών, επεξεργάστηκε η Δανική Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ και υιοθετήθηκε στις 4 Νοεμβρίου στην Κοπεγχάγη, από το Άτυπο Συμβούλιο Υπουργών Πολιτισμού και Μέσων Ενημέρωσης της ΕΕ.
Στο κείμενο της Διακήρυξης, για πρώτη φορά, η προστασία και ανάδειξη του ευρωπαϊκού πολιτισμού και της πολιτιστικής κληρονομιάς -υλικής, άυλης και ψηφιακής- που συνδέουν τις ευρωπαϊκές κοινωνίες μεταξύ τους και με την κοινή ιστορία τους, αναγνωρίζεται ως αναπόσπαστος πυλώνας της ευρωπαϊκής πολιτικής ασφαλείας.
Υπογραμμίζεται μεταξύ άλλων ότι σε μια εποχή, όπου η παραπληροφόρηση, η ξένη επιρροή και η ψηφιακή χειραγώγηση απειλούν τους δημοκρατικούς θεσμούς, η πολιτιστική κληρονομιά και τα ανεξάρτητα μέσα ως η πλέον αξιόπιστη πηγή πληροφόρησης, αποτελούν κρίσιμους θεματοφύλακες της δημοκρατίας.
Η Διακήρυξη αναγνωρίζει τις πρωτόγνωρες προκλήσεις που θέτει η Τεχνητή Νοημοσύνη στην παραγωγή και διάδοση του πολιτιστικού και πληροφοριακού περιεχομένου. Η δυσκολία διάκρισης από την Τεχνητή Νοημοσύνη ανάμεσα στο αυθεντικό και το παραγόμενο περιεχόμενο, δημιουργεί ερωτήματα αξιοπιστίας και θεμελιώδεις αμφιβολίες για την αυθεντικότητα, την προέλευση και τη λογοδοσία. Η προστασία της ακεραιότητας της πολιτιστικής έκφρασης και των προσωπικών χαρακτηριστικών των πολιτών χαρακτηρίζεται θεμελιώδης.
Στο πλαίσιο της Διακήρυξης οι εταίροι υιοθέτησαν επτά θεμελιώδεις δεσμεύσεις έναντι των Ευρωπαίων πολιτών και συγκεκριμένα:
- Τη διασφάλιση ελεύθερης και ανεξάρτητης πολιτιστικής ζωής.
- Την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς σε όφελος των σύγχρονων και των μελλοντικών γενεών.
- Τη διασφάλιση πρόσβασης σε αξιόπιστη πληροφόρηση απαλλαγμένη από ξένες επιρροές.
- Την πρόσβαση σε ελεύθερα, ανθεκτικά και ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης.
- Τη δυνατότητα συμμετοχής στον δημόσιο διάλογο και τις δημοκρατικές συζητήσεις.
- Την πρόσβαση -ιδιαίτερα των παιδιών- σε ευρωπαϊκό περιεχόμενο, ελεύθερο και πολυποίκιλο.
- Την προστασία από ψηφιακές αναπαραγωγές προσωπικών χαρακτηριστικών χωρίς συναίνεση.
